مرکز دانلود خلاصه کتاب و جزوات دانشگاهی

بازیافت و حفظ منابع طبیعی

ثروتمان را دور نریزیم

چیزهایی که ما روزانه استفاده می کنیم مانند روزنامه ،قوطی های آلمینیومی و بطری های پلاستیکی از مواردی ساخته شده اند که از زمین بدست می آیند. روزنامه، را از درخت تهیه می کنیم، قوطی کنسرو را از فلزات درون زمین می سازیم، زمین را حفر می کنیم و از آن نفت به دست می آوریم تا پلاستیک درست کنیم. سیاره ما ذخیره محدودی از این منابع بسیار ارزشمند دارد ولی ما آنها را مانند زباله دور می ریزیم. ما می توانیم این منابع را از راه بازیافت حفظ کنیم. به جای استفاده بیشتر از منابع دست نخورده زمین، از مواد مصرف شده دوباره استفاده کنیم. تولید زباله گران تمام می شود. خنده دار نیست اگر بگوییم که ما باید به رفتگران پول دهیم تا زباله ها را حمل کنند. پول بدهیم تا گورستان زباله ساخته شود و برای دفن زباله ها نیز باید پول خرج کرد. اگر زباله کمتری تولید کنیم، می توانیم پول بیشتری برای کارهای دیگر مثل ساختن زمین های بازی، خرید کتاب برای کتابخانه و توسعه مدارس پس انداز کنیم.

چرا مهمر بازیافت کنیم

بازیافت کاغذ

باتوجه به عواملی از قبیل مصرف سرانه کاغذ در کشور، کمبود فزاینده چوب و منابع سلولزی جنگلی، نیاز به سرمایه گذاری های بزرگ برای ایجاد مجتمع های جدید چوب و کاغذ و مشکلات فزاینده زیست محیطی ناشی از ایجاد اینگونه مجتمع ها و عدم پیشرفت کافی فناوری تبدیل منابع لیگنوسلولزی غیرچوبی به کاغذهای مرغوب، توسعه صنعت بازیافت الیاف سلولزی از کاغذهای باطله در مقیاس واحدهای صنعتی کوچک و بزرگ در کشور، امری اجتناب ناپذیر به نظر می رسد. این صنعت علاوه بر اشتغال زایی و تأمین بخشی از نیاز فزاینده کشور به کاغذ و مقوا به طور غیرمستقیم و در نهایت، روند تخریب نگران کننده جنگلها به وسیله مجتمع های بزرگ چوب و کاغذ را نیز کند خواهد کرد و در صنعت خمیر و کاغذ کشور پویایی و تحرک مطلوبی رابه وجود خواهد آورد.

تاریخچه بازیافت کاغذ در ایران

در کشور ما طی سالهای اخیر توجه زیادی به امر بازیافت شده است ولی اقدامات انجام شده در سطح ابتدایی و با فن آوری پایین بوده است و جا دارد استفاده از بازیافت کاغذ با فناوری در سطح برتر و بر اساس روش های متداول در دنیا مورد توجه قرار گیرد چرا که انواع محصولات کاغذی یکی از اقلام مهم وارداتی کشور را تشکیل داده و نیاز و تقاضا برای ان روند فزاینده ای دارد.

در ایران برای بازیافت كاغذ، اولین كارخانه در سال 1313 در كرج و دومین آن در سال 1335 تحت عنوان مقوا سازی شرق در تهران و سومین آن در كهریزك در سال 1336 تأسیس شد. کارخانه صالح آباد که در جنوب تهران واقع شده کار بازیافت زباله از جمله تبدیل کاغذ باطله به مقوا را در سال‌های اخیر شروع کرده است. کارخانه بازیافت کاغذ مشهد به زودی کار خود را مبنی بر تبدیل کاغذهای باطله به مقوا راه اندازی خواهد کرد. پس از آن در کنار کارخانه ها ، کارگاه های کوچک و بزرگ بازیافت کاغذ نیز دایر شدند که عمدتاً در زمینه تولید محصولات کاغذی با کیفیت پایین، مانند مقوا و شانه تخم مرغ فعالیت کردند.

شرکت صنایع کاغذ سازی کاوه ( سهامی عام ) به تازگی فعالیت جدیدی را در زمینه تولید کاغذ بازیافت آغازکرده است.این شرکت که وابسته به شرکت سرمایه گذاری تامین اجتماعی ازسال 1369 فعالیت های خود را آغاز کرده است و ازآن سال تاکنون درحوزه تولید کاغذ فعالیت کرده است. این سازمان تنها مکانی است که تکنولوژی تبدیل کاغذ باطله به کاغذ را دارد.

بقیه کارخانجات بازیافت کاغذ، در واقع کاغذ تولید نمی کنند، بلکه کاغذهای باطله را به مقوا تبدیل می‌کنند. با وجود این که ایران دارای منابع جنگلی زیادی است ولی صنعت کاغذ سازی خصوصاً صنعت بازیافت کاغذ از رونق چندانی برخوردار نیست و قسمت اعظم بازار کشور از طریق واردات تأمین می‌شود.

پس جا دارد در پویایی این فرایند عظیم دست به دست هم داده و از این اسکناس مچاله کشوری بسازیم روبه توسعه! تا همسالانمان هم در آینده از داشتن جنگلهای وسیع و محیطی پاکیزه با داشتن لوازم التحریر مناسب، بدون قطع درخت بی نیاز باشند.

مروارید کثیف

تهران، کلانشهری با بیش از 10 میلیون نفر جمعیت:

روزانه حدود 7000 تن زباله و مواد زاید در تهران تولید می‌شود که کاغذ بخش عظیمی از این مواد زاید را تشکیل می‌دهد. بر اساس آخرین آنالیز فیزیکی انجام شده بر روی زباله شهر تهران به طور متوسط حدود 88/4 درصد از این زباله ها را کاغذ و 48/4 درصد آن را مقوا تشکیل می دهد. به عبارتی 4/9 درصد ( 658 تن) از زباله دفنی را کاغذ و مقوا تشکیل می دهد.

• هر شهروند تهرانی به طور متوسط سالانه 13 کیلوگرم کاغذ مصرف می‌کند. بیش از 60 درصد از کاغذهای مصرفی شهر تهران در سطل زباله ها و یا مخلوط در زباله های شهری ریخته می‌شود، در حال حاضر روزانه 550 تن کاغذ در شهر تولید می‌شود.

• در طی دو سال گذشته در راستای طرح های آموزشی جهت شهروندان تهرانی تعداد 12000 مخزن جمع آوری کاغذ در مدارس شهر تهران توزیع شده است که پیش بینی می‌شود کاغذ و مقوای حاصله بخش قابل توجهی از مواد خام کارخانه مقوا سازی صالح آباد را تأمین نماید. این کارخانه در جنوب تهران در 23 کیلومتری جاده قدیم قم واقع شده و مسول بازیافت مواد زائد جامد از قبیل کاغذ، پلاستیک، شیشه و چوب می‌باشد.

• نرخ هر کیلو کاغذ وارداتی نزدیک به 2 دلار بوده و واردات سالانه کاغذ حدود 550 هزار تن می‌باشد. با این توجه بازیافت کاغذهای باطله نقش موِثری در افتصاد ملی خواهد داشت.

بیایید هوشمندانه بیندیشیم

مزایای استفاده از الیاف بازیافتی:

به طور کلی استفاده از الیاف بازیافتی برای تولید کاغذ من جمله کاغذ روزنامه مزایای زیادی دارد که به طور خلاصه می توان آنها را به شرح زیر برشمرد:

1. صرفه جویی در مصرف چوب برای تولید کاغذ و جلوگیری از قطع بی رویه جنگل ها به ویژه جنگل های ارزشمند شمال کشور
2. صرفه جویی در هزینه های ارزی برای واردات کاغذ و خمیر کاغذ
3. صرفه جویی در مصرف انرژی و مواد شیمیایی برای تولید خمیر کاغذ
4. کاهش هزینه های تمام شده تولید
5. بهبود خواص مکانیکی کاغذهای حاصل در صورت استفاده از کاغذ درجه بالاتر به عنوان کاغذ باطله برای تولید کاغذ درجه پایین تر به عنوان مثال استفاده از کاغذ مجله باطله برای تولید کاغذ روزنامه
6. کاهش خطر آلودگی های زیست محیطی در محیط زندگی از طریق جلوگیری از ورود کاغذهای باطله به چرخه زباله و دفع آن در محیط زیست
7. کاهش آلودگی های زیست محیطی تولید کاغذ از طریق کم کردن مصرف مواد شیمیایی
8. کاهش حجم و وزن زباله شهری
9. کاهش نیاز به زمین و امکانات جمع آوری و محل دفع زباله

برای رسیدن به موفقیت در امر بازیافت کاغذ لازم و ضروری است تا عموم مردم تحت آموزش های سازمان بازیافت و تبدیل مواد قرار گیرند تا با نحوه صحیح استفاده از مواد، تفکیک زباله ها از مبدا و کمک رسانی به شهرداری در بازیافت و تبدیل مواد آشنا شوند و در واقع به اهمیت این جایگاه و نقش خود در این چرخه پی ببرند.

مراکز آموزشی و رسانه ها باید مسئولیت این کار را بر عهده بگیرند.

بخش های خصوصی و دولتی می توانند به کمک نیروهای بالقوه مراکز آموزش عالی، تکنیک صنعت بازیافت مواد را پیاده سازی و اجرا کنند.

ما نیزمی توانیم باکمی تلاش و پشتکار از زباله هایمان طلا درست کنیم.

گزارش تصویری از مراحل بازیافت کاغذ